Τρία καίρια ερωτήματα που αφορούν στην προστασία της ψυχικής υγείας των Ελλήνων εν μέσω πρωτόγνωρων συνθηκών, απευθύνουν Βουλευτές του ΚΙΝΑΛ, συμπεριλαμβανομένου του Βουλευτή Ροδόπης Ιλχάν Αχμέτ, με κοινοβουλευτική Ερώτησή τους προς τον Υπουργό Υγείας.
Πιο συγκεκριμένα, ο κ. Κικίλιας ερωτάται: 
1. Αν έχει προβλεφθεί η ενίσχυση του μέχρι σήμερα κατατετμημένου δημόσιου συστήματος υπηρεσιών ψυχικής υγείας με διατομεακό συντονισμό και παροχή εξειδικευμένων υπηρεσιών στις νέες συνθήκες της πανδημίας, του lockdown και της νέας δραματικότερης οικονομικής κρίσης.
2. Ποιος είναι ο σχεδιασμός του Υπουργείου για τον μακρόπνοο σχεδιασμό της ψυχικής υγείας αλλά και για την άμεση αντιμετώπιση των ανεπαρκειών και δυσλειτουργιών της, κυρίως από άποψη προσλήψεων και διασφάλισης επαρκούς χρηματοδότησης στις νέες συνθήκες.
3.  Αν σκοπεύει η κυβέρνηση να λάβει ειδική πρόνοια για τα παιδιά και τους εφήβους, τους μοναχικούς ηλικιωμένους, το ιδιαίτερα ψυχικά επιβαρυμένο ιατρικό και παραϊατρικό προσωπικό, τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες αλλά και τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους εργαζομένους τους, που υποχρεωτικά υπόκεινται στον νέο εγκλεισμό και αναπόφευκτα επιβαρύνονται ψυχικά περισσότερο από ό,τι άλλες κατηγορίες πολιτών.
Το πλήρες κείμενο της ερώτησης:
Σε εποχές γενικευμένης κρίσης (πόλεμοι, πανδημίες, εκτεταμένες οικολογικές καταστροφές), είναι γνωστό, πως οι δομές υποστήριξης της ψυχικής υγείας (λανθασμένα) υποβιβάζονται σε δευτερεύοντα ρόλο, παρά το γεγονός ότι τότε ακριβώς υπάρχει ακόμη μεγαλύτερη ανάγκη ενίσχυσής τους.

Την τελευταία περίοδο και στο πλαίσιο της άνευ προηγουμένου υγειονομικής κρίσης λόγω του covid -19, για δεύτερη φορά μέσα σε μερικούς μήνες επιβλήθηκαν σε όλες σχεδόν τις εκφάνσεις της προσωπικής, κοινωνικής και επαγγελματικής ζωής των πολιτών αυστηρά περιοριστικά μέτρα, για τον έλεγχο της διασποράς του ιού, τα οποία ωστόσο αναπόφευκτα δρουν επιβαρυντικά στην ψυχική τους υγεία.

Ήδη, όμως, από την περίοδο του πρώτου lockdown (Μάρτιος – Μάιος 2020) εκτεταμένες έρευνες παγκοσμίως (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, αλλά και έρευνες σε Γαλλία, ΗΠΑ, Βρετανία κ.α.) κατέδειξαν ραγδαίες επιπτώσεις στο αγαθό της δημόσιας ψυχικής υγείας, ως απότοκο της αυξημένης κοινωνικής απομόνωσης, αλλά και της διάχυτης ανησυχίας πολλών πολιτών, λόγω της επελαύνουσας πλέον οικονομικής ύφεσης.

Πανεπιστημιακοί καθηγητές στη χώρα μας κάνουν λόγο, επιπλέον, για ιδιαίτερη ψυχική επιβάρυνση των παιδιών, των ζευγαριών, των ηλικιωμένων, αλλά και του ιατρικού, όπως και του παραϊατρικού προσωπικού, για διαφορετικούς λόγους κατά περίπτωση και κατηγορία.

Δεδομένου ότι στη χώρα μας η  χρηματοδότηση του τομέα ψυχικής υγείας είχε από παλιά περικοπεί αισθητά, λόγω της οικονομικής κρίσης.

Δεδομένου ότι είναι ευρύτερα γνωστό πως οι δημόσιες ψυχιατρικές κλινικές είναι ήδη πολύ επιβαρυμένες, με τις πολλαπλές συνέπειες που αυτό έχει για την θεραπεία παλιών και νέων ασθενών, ενώ υπάρχουν κενά στη χρηματοδότηση και έλλειψη προσωπικού.

Δεδομένου ότι όλα καταδεικνύουν πως βρισκόμαστε σε μια μεγάλη καμπή της παγκόσμιας καμπύλης της ψυχικής υγείας και ευημερίας, με τη χώρα μας να αντιμετωπίζει περαιτέρω προβλήματα, λόγω της προηγηθείσας δεκαετούς οικονομικής κρίσης που είχε αυξημένο αντίκτυπο στην ψυχική υγεία των Ελλήνων και των Ελληνίδων, προηγήθηκε κατά πολύ της πανδημίας και των lockdown, ωστόσο δρα προσθετικά στις νέες συνθήκες.

Δεδομένου ότι στη χώρα μας το δημόσιο διάλογο έχει μονοπωλήσει (και εύλογα ως έναν βαθμό) ο αριθμός των Μονάδων Εντατικής Θεραπείας και άλλων δομών της δημόσιας υγείας, αλλά όχι η στήριξη των μονάδων υποστήριξης της ψυχικής υγείας, που απαραιτήτως θα έπρεπε να έχουν ενισχυθεί σε ανάλογο βαθμό, εξαιτίας των ακραίων ψυχικών καταστάσεων, που ταλανίζουν τους πολίτες στις προαναφερθείσες στρεσογόνες συνθήκες.

Δεδομένου ότι η κατάσταση όπως εξελίσσεται σήμερα με τη δεύτερη καραντίνα αναμένεται ότι θα επηρεάσει ακόμα περισσότερο τα άτομα, με την αύξηση των καταθλίψεων, των κρίσεων πανικού, των διαταραχών, των  αυτοκτονιών, της βίας κατά των γυναικών, αλλά και των εξαρτήσεων όλων των τύπων.

Δεδομένου ότι σύμφωνα με έγκυρες εκθέσεις για την ψυχική υγεία, ψυχικά φαινόμενα που κατέτρεχαν και περιθωριοποιούσαν ως τώρα κυρίως τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες (όπως οι άποροι Έλληνες και Ελληνίδες, οι οικονομικοί μετανάστες, οι πρόσφυγες, οι αιτούντες άσυλο, οι Ρομά και οι ΛΟΑΤΚΙ κοινότητες) αναμένεται να εμφανιστούν και σε άλλες λιγότερο ευάλωτες κοινωνικές ομάδες.

Ερωτάται ο αρμόδιος κ. Υπουργός:

  1. Αν έχει προβλεφθεί η ενίσχυση του μέχρι σήμερα κατατετμημένου δημόσιου συστήματος υπηρεσιών ψυχικής υγείας, με διατομεακό συντονισμό και παροχή εξειδικευμένων υπηρεσιών, στις νέες συνθήκες της πανδημίας, του lockdown και της νέας δραματικότερης οικονομικής κρίσης;
  2. Ποιος είναι ο σχεδιασμός του Υπουργείου σας για τον μακρόπνοο σχεδιασμό της ψυχικής υγείας, αλλά και για την άμεση αντιμετώπιση των ανεπαρκειών και δυσλειτουργιών της, κυρίως από άποψη των προσλήψεων και της διασφάλισης επαρκούς χρηματοδότησης στις νέες συνθήκες;
  3. Σκοπεύετε να λάβετε ειδική πρόνοια για τα παιδιά και τους εφήβους, τους μοναχικούς ηλικιωμένους, το ιδιαίτερα ψυχικά επιβαρυμένο ιατρικό και παραϊατρικό προσωπικό, τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες, αλλά και τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους εργαζόμενους τους, που υποχρεωτικά υπόκεινται στο νέο εγκλεισμό και αναπόφευκτα επιβαρύνονται ψυχικά περισσότερο από ό,τι άλλες κατηγορίες συμπολιτών μας;”.