• της Μύρνας Νικολαΐδου – Εφημερίδα “Εστία” – 7/11/2020.

Ο Πρέσβης των ΗΠΑ επαναφέρει τον άξονα Ουάσιγκτον-Βερολίνου πριν ανακοινωθεί ο νικητής των αμερικανικών εκλογών.

Τις νέες κατευθύνσεις αλλά και τις σταθερές σε μια κυβέρνηση υπό τον Τζο Μπάιντεν, αποκάλυψε ο δεδηλωμένος “Δημοκρατικός”, Πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Τζέφρι Πάιατ.

Προς απογοήτευση όλων όσοι πίστευαν οτι θα υπάρξει μια θεαματική αντιτουρκική στροφή, ο κ. Πάιατ όχι μόνο δεν μίλησε για κυρώσεις εναντίον της Άγκυρας όσον αφορά την ενεργοποίηση των περίφημων S-400, αλλά εκτίμησε οτι υπάρχει θέση και για την Τουρκία στον αγωγό EastMed! “Υποστηρίζουμε τον ρόλο της Ελλάδα στο East Med Gas Forum. Υποστηρίζουμε ό,τι έχει κάνει η Ελλάδα με την Αίγυπτο, με το Ισραήλ, με την Κύπρο, στην ενεργειακή συνεργασία στην Ανατολική Μεσόγειο. Ωστόσο χαιρετίζουμε επίσης την προοπτική η Τουρκία, αν είναι πρόθυμη να συμπεριφερθεί βάσει του Διεθνούς Δικαίου, να είναι ένας από τους εταίρους της συμμαχίας. Αλλά αυτό δεν γίνεται μονομερώς. Πρέπει να γίνει με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερομένων”, ανέφερε ο Τζέφρι Πάιατ, ο οποίος δεν αποκλείεται να αξιοποιηθεί σε μια κυβέρνηση Μπάιντεν.

Φυσικά οι εν λόγω αναφορές δεν συνάδουν διόλου με την υποτιθέμενη σκληρή στάση που θα υιοθετήσει μια κυβέρνηση Μπάιντεν απέναντι στον Ερντογάν, όπως έχει πολλάκις προβληθεί από ελληνικά και όχι μόνο ΜΜΕ.

Επίσης ο Πάιατ στη συνέντευξή του στην Αλεξία Τασούλη στο πλαίσιο του Thessaloniki Summit, επανέλαβε την πάγια θέση των ΗΠΑ υπέρ της επιλύσεως των διαφορών μέσω της διπλωματικής οδού, προσθέτοντας όμως έναν ακόμη σημαντικό παράγοντα στην εξίσωση: τη Γερμανία και την Ε.Ε. Λέξεις σχεδόν απαγορευμένες επί Προεδρίας Τραμπ. “Η απάντηση είναι η διπλωματία και οι συνομιλίες, συμπεριλαμβανομένης της αναβίωσης των διερευνητικών συνομιλιών, η οποία αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για τις ΗΠΑ, επίσης για τη Γερμανία και για όλους τους εταίρους της Ελλάδας στην Ε.Ε.” υπογράμμισε ο Πάιατ ως προπομπός της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής επί Μπάιντεν.

Να υπενθυμίσουμε οτι οι σχέσεις Βερολίνου-Ουάσιγκτον ήταν τεταμένες τα τελευταία τέσσερα χρόνια, με τον Τραμπ να έχει απειλήσει ουκ ολίγες φορές με δασμούς τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία όπως και την Ε.Ε. στο σύνολό της. Παγωμένες ήταν οι σχέσεις της Ουάσιγκτον και με τις Βρυξέλες μετά την απόφασή του να αποσύρει τις ΗΠΑ από τις συμφωνίες για το κλίμα και το Ιράν. Αυτό είναι κάτι που θα θελήσει να αλλάξει ο Μπάιντεν αν εκλεγεί ως φαίνεται, επαναφέροντας τις στενές σχέσεις ΗΠΑ-ΕΕ επί εποχής Ομπάμα. Κάτι που θα έχει αντίκτυπο και στο θέμα επιβολής τυχόν κυρώσεων εναντίον της Άγκυρας, όπως έχει συμβεί στο παρελθόν με τη στενή συνεργασία ΗΠΑ-ΕΕ στις κυρώσεις εις βάρος της Μόσχας μετά την προσάρτηση της Κριμαίας.

Πιστός στην αμερικανική τακτική “καρότου και μαστίγιου”, ο Πάιατ δεν παρέλειψε φυσικά να αποδοκιμάσει τις προκλητικές ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο. “Εκφράσαμε στον Πρόεδρο Ερντογάν την ανησυχία μας για τις δραστηριότητες του Oruc Reis και τον προκλητικό χαρακτήρα αυτών των δραστηριοτήτων”. Επεσήμανε ωστόσο την ανάγκη να κρατηθεί η Τουρκία “με οποιοδήποτε κόστος” στο άρμα της Δύσης. “Πρέπει να βρούμε έναν τρόπο να προσεγγίσομε την τουρκική κυβέρνηση και την τουρκική κοινωνία και να οικοδομήσουμε ευκαιρίες για συνεργασία ως σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ”, τόνισε με νόημα. “Συνομιλίες” και “διπλωματία” ήταν εξάλλου οι δύο λέξεις-κλειδιά που κυριάρχησαν σε όλες τις απαντήσεις του περί ελληνοτουρκικών.

Ο Πάιατ έκανε αρκετές αναφορές και στο ΝΑΤΟ, δείχνοντας την πρόθεση των Δημοκρατικών να ενισχυθεί ο ρόλος του, σε αντίθεση με τον Τραμπ που έχει απειλήσει ακόμη και με αποχώρηση των ΗΠΑ από τη Βορειοατλαντική Συμμαχία αν οι εταίροι δεν αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους στο 2% του ΑΕΠ. Σε μια από τις τελευταίες προεκλογικές ομιλίες του στη Φλόριντα, ο Τραμπ κατηγόρησε εκ νέου τους συμμάχους για τη στάση τους, διότι η χώρα του εξακολουθεί “να σηκώνει το βάρος” των αμυντικών δαπανών του ΝΑΤΟ, ενώ το Βερολίνο όχι. Αντιθέτως ο Πάιατ τάσσεται ξεκάθαρα υπέρ της επαναφοράς των διαύλων επικοινωνίας με τη γερμανική κυβέρνηση, χωρίς όμως να υποχωρεί από τον όρο του 2%, επαινώντας μάλιστα την Ελλάδα που τηρεί τις δεσμεύσεις της.

Κοντολογίς, σε περίπτωση που ο Μπάιντεν γίνει ο 46ος Πρόεδρος των ΗΠΑ, θα υπάρξει μια επαναπροσέγγιση των Ευρωπαίων εταίρων με την επιστροφή στη συμφωνία για το κλίμα που επετεύχθη επί Ομπάμα. “Σήμερα η διοίκηση Τραμπ αποχώρησε από τη συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή. Και σε ακριβώς 77 μέρες η διοίκηση Μπάιντεν θα επιστρέψει σε αυτή”, έγραψε εμφατικά στο twiter στις 5 Νοεμβρίου. Ωστόσο αυτό δεν σημαίνει οτι αίφνης οι ΗΠΑ θα γίνουν οι μεγαλύτεροι προστάτες των ελληνικών συμφερόντων έναντι των τουρκικών απειλών. Δεν πρέπει να τρέφουμε τέτοιες ψευδαισθήσεις. Οι Αμερικανοί θέλουν μεν ηρεμία στην Ανατολική Μεσόγειο, αλλά χωρίς να “σπάσουν αυγά”. Το βλέμμα τους άλλωστε είναι πλέον στραμμένο αλλού…προς Κίνα μεριά.