– του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Μαρωνείας & Κομοτηνής, κ.κ. Παντελεήμονος.

Όσοι ύμνοι και αν αφιερωθούν στον εορταζόμενο μέγα Ιεράρχη, τον Άγιο Νικόλαο τον θαυματουργό, δεν φτάνουν για να υμνήσουν αυτή τη μεγάλη προσωπικότητα. Το σύνολο της Χριστιανικής αρετής ενσαρκώνεται στο πρόσωπό του.

Οι αρετές του Αγίου Νικολάου και η ολοκληρωμένη πνευματική του προσωπικότητα, μας παρουσιάζονται στην υμνολογία της ημέρας. Πρόκειται για μια υμνολογική ανθοδέσμη, όπου κάθε άνθος μας δίδει και το άρωμα μιας αρετής του Αγίου. «Κανόνα πίστεως και εικόνα πραότητος, εγκρατείας διδάσκαλον ανέδειξέ σε τη ποίμνη σου ἡ των πραγμάτων αλήθεια διά τούτο εκτήσω τη ταπεινώσει τα υψηλά, τη πτωχεία τα πλούσια».

Δεν πρέπει ποτέ να ξεχνούμε ότι ο άνθρωπος έχει ορισμένα καθήκοντα, των οποίων η τήρηση επιβάλλεται. Τα καθήκοντα αυτά διακρίνονται συνήθως σε καθήκοντα προς τον Θεό, προς τον πλησίον, και προς τον εαυτό μας. Ακριβώς, δε, το εγκώμιο του Αγίου Νικολάου, μας παρουσιάζει τις τρεις αυτές όψεις των καθηκόντων, εφαρμοσμένων στη ζωή του Αγίου.

Σε σχέση με τα καθήκοντα προς τον Θεό, τον παρουσιάζει ως «κανόνα πίστεως», ως άνθρωπο δηλαδή που έχει την πίστη ως κίνητρο της ζωής του και πιστεύει υποδειγματικά στον Θεό.

Ως προς τα καθήκοντα προς τον πλησίον, μας παρουσιάζει τον Άγιο ως άνθρωπο πράο και «εικόνα πραότητος», και ταυτόχρονα ως άνθρωπο πλήρη στοργής και αγάπης, που φθάνει σε πράξεις αγαθοεργίας ώστε να αποκτήσει «τη πτωχεία τα πλούσια».

Ως προς τα καθήκοντα προς τον εαυτό του, τον παρουσιάζει ως «εγκρατείας διδάσκαλον», που αποκτά δια της χριστιανικής αρετής «τη ταπεινώσει τα υψηλά».

Ο Άγιος Νικόλαος είναι πηγή έμπνευσης για μας τους Χριστιανούς, ώστε ακολουθώντας το παράδειγμά του να γνωρίσουμε τις τρεις αυτές διαστάσεις των καθηκόντων μας και να τις θέσουμε σε εφαρμογή.

Είναι έμπρακτο παράδειγμα του τι σημαίνει αγιότητα, και πως αυτή εφαρμόζεται στη ζωή μας. Η αγιότητα είναι κάτι το ουράνιο και υψηλό, αλλά όχι ακατόρθωτο και άφθαστο για τον άνθρωπο. Άνθρωπος όμοιος με μας ήταν και ο εορταζόμενος Ιεράρχης.

Για τον λόγο αυτόν, κατά μίμηση του Αγίου Νικολάου, ας στρέψουμε και ’μεις την προσοχή μας στην εκτέλεση των καθηκόντων μας προς τον Θεό, τον πλησίον και τον εαυτό μας.

Και η πλήρης προσήλωση στο Χριστιανικό μας καθήκον «εν παντί», θα μας αναβιβάσει σε ύψος μέγα, ανάλογο του εορταζομένου Αγίου Πατρός.

Το Ευαγγελικό Ανάγνωσμα της Κυριακής Ι᾽ Λουκά (Λουκ. ιγ΄ 10-17)

Τῷ καιρῷ εκείνω, ἦν διδάσκων ὁ Ἰησοῦς ἐν μιᾷ τῶν συναγωγῶν ἐν τοῖς σάββασι. Καὶ ἰδοὺ γυνὴ ἦν πνεῦμα ἔχουσα ἀσθενείας ἔτη δέκα καὶ ὀκτώ, καὶ ἦν συγκύπτουσα καὶ μὴ δυναμένη ἀνακῦψαι εἰς τὸ παντελές. Ἰδὼν δὲ αὐτὴν ὁ Ἰησοῦς προσεφώνησε καὶ εἶπεν αὐτῇ· γύναι, ἀπολέλυσαι τῆς ἀσθενείας σου· καὶ ἐπέθηκεν αὐτῇ τὰς χεῖρας· καὶ παραχρῆμα ἀνωρθώθη καὶ ἐδόξαζε τὸν Θεόν. Ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἀρχισυνάγωγος, ἀγανακτῶν ὅτι τῷ σαββάτῳ ἐθεράπευσεν ὁ Ἰησοῦς, ἔλεγε τῷ ὄχλῳ· ἓξ ἡμέραι εἰσὶν ἐν αἷς δεῖ ἐργάζεσθαι· ἐν ταύταις οὖν ἐρχόμενοι θεραπεύεσθε, καὶ μὴ τῇ ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου. Ἀπεκρίθη οὖν αὐτῷ ὁ Κύριος καὶ εἶπεν· ὑποκριτά, ἕκαστος ὑμῶν τῷ σαββάτῳ οὐ λύει τὸν βοῦν αὐτοῦ ἢ τὸν ὄνον ἀπὸ τῆς φάτνης καὶ ἀπαγαγὼν ποτίζει; Ταύτην δέ, θυγατέρα Ἀβραὰμ οὖσαν, ἣν ἔδησεν ὁ σατανᾶς ἰδοὺ δέκα καὶ ὀκτὼ ἔτη, οὐκ ἔδει λυθῆναι ἀπὸ τοῦ δεσμοῦ τούτου τῇ ἡμέρᾳ τοῦ σαββάτου; Καὶ ταῦτα λέγοντος αὐτοῦ κατῃσχύνοντο πάντες οἱ ἀντικείμενοι αὐτῷ, καὶ πᾶς ὁ ὄχλος ἔχαιρεν ἐπὶ πᾶσι τοῖς ἐνδόξοις τοῖς γινομένοις ὑπ᾿ αὐτοῦ.

Απόδοση στη νεοελληνική

Τον καιρό εκείνο, ἐδίδασκε ἕνα Σάββατον ὁ Ἰησοῦς εἰς μίαν ἀπὸ τὰς συναγωγάς. Καὶ ἦτο ἐκεῖ μιὰ γυναῖκα, ποὺ εἶχε πνεῦμα ἀσθενείας ἐπὶ δέκα ὀκτὼ χρόνια καὶ ἦτο σκυμμένη καὶ δὲν μποροῦσε νὰ σταθῇ ὅλως διόλου ὀρθή. Ὅταν τὴν εἶδε ὁ Ἰησοῦς, τὴν ἐκάλεσε καὶ τῆς εἶπε· γυναῖκα, εἶσαι ἐλευθερωμένη ἀπὸ τὴν ἀρρώστεια σου· καὶ ἔβαλε ἐπάνω της τὰ χέρια, αὐτὴ δὲ ἀμέσως ἀνορθώθηκε καὶ ἐδόξαζε τὸν Θεόν. Ἔλαβε τότε τὸν λόγον ὁ ἀρχισυνάγωγος, ἀγανακτισμένος διότι ὁ Ἰησοῦς ἐθεράπευσε κατὰ τὸ Σάββατον, καὶ εἶπε εἰς ἐκείνους ποὺ παρευρίσκοντο ἐκεῖ· υπάρχουν ἕξη ἡμέρες ποὺ ἐπιτρέπεται ἡ ἐργασία· τότε νὰ ἔρχεσθε καὶ νὰ θεραπεύεσθε καὶ ὄχι τὴν ἡμέραν τοῦ Σαββάτου. Ὁ Κύριος ἀπεκρίθη· Ὑποκριτά, δὲν λύνει καθένας ἀπὸ σᾶς, κατὰ τὸ Σάββατον, τὸ βόδι του ἢ τὸν ὄνον του ἀπὸ τὸν σταῦλον καὶ τὸν φέρνει νὰ τὸν ποτίσῃ; Αὐτὴ δὲ ποὺ εἶναι θυγατέρα τοῦ Ἀβραὰμ καὶ τὴν εἶχε δεμένη ὁ Σατανᾶς ἐπὶ δέκα ὀκτὼ χρόνια, δὲν ἔπρεπε νὰ λυθῇ ἀπὸ τὰ δεσμὰ αὐτὰ τὴν ἡμέραν τοῦ Σαββάτου; Μὲ τὰ λόγια αὐτὰ, ὅλοι οἱ ἀντίπαλοί του ἐντροπιάζοντο, ἐνῷ ὅλον τὸ πλῆθος ἔχαιρε δι’ ὅλα τὰ ἔνδοξα πράγματα ποὺ αὐτὸς ἔκανε.