Επετειακή εκδήλωση τιμής για τα 68 έτη από την κοίμηση του εκ Γρατινής καταγόμενου Αρχιεπισκόπου Ελλάδος Χρύσανθου Φιλιππίδη, διοργανώνει την Κυριακή 22/10 και ώρα 7:30 μ.μ. στην αίθουσα του «Θρακικού Ωδείου Κομοτηνής», ο Πολιτιστικός Μορφωτικός Εξωραϊστικός Σύλλογος Γρατινής «Ο Γρατίνος».

Για τον ηρωικό Αρχιεπίσκοπο των τριών «ΟΧΙ» το 1941 απέναντι στους Γερμανούς κατακτητές, θα μιλήσει ο Εκκλησιαστικός, Ιστορικός, Νομικός, κ. Ιωάννης Ελ. Σιδηράς.

Δείτε ΕΔΩ αφιερωματικό άρθρο στον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο

Χρύσανθο  – κατά κόσμον Χαρίλαο Φιλιππίδη – του πολιτικού επιστήμονα

Κωνσταντίνου Χολέβα, που δημοσίευσε το inkomotini.gr:

– Ο από τη Γρατινή Κομοτηνής καταγόμενος, Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χρύσανθος, κατά κόσμον Χαρίλαος Φιλιππίδης, που αντιστάθηκε στους Γερμανούς.

Το «ΟΧΙ» του Ιωάννου Μεταξά και του ελληνικού λαού κατά του αυθάδους Μουσολίνι, ήταν μόνον η αρχή. Ακολούθησαν πολλά «ΟΧΙ» από επώνυμα πρόσωπα και από απλούς Έλληνες αγωνιστές.

Μια μορφή που δεν προβάλλεται όσο θα έπρεπε από τα σχολικά βιβλία και τις τηλεοράσεις, υπήρξε ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Χρύσανθος, ο οποίος κράτησε στάση εθνικώς αξιοπρεπή, όπως αρμόζει σε Ορθόδοξο Έλληνα Ιεράρχη.

Ο Χρύσανθος Φιλιππίδης γεννήθηκε το 1881 στη Γρατινή Κομοτηνής, και σε ηλικία 32 ετών εξελέγη Μητροπολίτης Τραπεζούντος του Πόντου. Μετά τη σφαγή του Ποντιακού Ελληνισμού από τους Τούρκους, ήλθε στην Αθήνα και ορίσθηκε εκπρόσωπος του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Με σπουδές στη Χάλκη και σε ξένα πανεπιστήμια, εκλέγεται το 1938 Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος.

Τον αγώνα των στρατιωτών μας στα βουνά της Βορείου Ηπείρου στήριξε και ο ίδιος και η Εκκλησία της Ελλάδος, με κάθε τρόπο, ηθικό και υλικό.

Ο ανδριάντας του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χρυσάνθου, στον χώρο απέναντι από τον Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κομοτηνής και το παλαιό Επισκοπείο.
Ο ανδριάντας του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χρυσάνθου, στον χώρο απέναντι από τον Ι.Ν. Κοιμήσεως της Θεοτόκου Κομοτηνής και το παλαιό Επισκοπείο.

Ας θυμηθούμε τα τρία «ΟΧΙ» που εξεστόμισε κατά την είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα:

Στις 27 Απριλίου του 1941, οι Γερμανοί εισήλθαν στην Αθήνα ως κατακτητές. Ο Χρύσανθος εκλήθη να μετάσχει της επιτροπής η οποία θα παρέδιδε επισήμως την πόλη στον Γερμανό Διοικητή. Ο Αρχιεπίσκοπος αρνήθηκε, και απάντησε: «Οι Έλληνες Ιεράρχες δεν παραδίδουν τας πόλεις εις τον εχθρόν, αλλά καθήκον των είναι να εργασθούν δια την απελευθέρωσιν αυτών». Ήταν το πρώτο «ΟΧΙ» του Χρυσάνθου.

Ο Δήμος Αθηναίων τον ειδοποίησε ότι θα τελεστεί Δοξολογία στον Μητροπολιτικό Ναό και τον καλούσαν να προσέλθει. Ο Αρχιεπίσκοπος αρνήθηκε και πάλι, λέγοντας: «Δοξολογία δεν έχει θέσιν επί τη υποδουλώσει της Πατρίδος μας. Η ώρα της Δοξολογίας θα είναι άλλη». Ήταν το δεύτερο «ΟΧΙ» του Χρύσανθου.

Υπήρξε στη συνέχεια άλλη απαίτηση: Να ορκίσει τη γερμανοπρόβλητη κυβέρνηση Τσολάκογλου. Και ο Αρχιεπίσκοπος απάντησε: «Δεν μπορώ να ορκίσω κυβέρνησιν προβληθείσαν υπό του εχθρού. Ημείς γνωρίζομεν ότι τας Κυβερνήσεις ορίζει ο Λαός και ο Βασιλεύς. Εδώ, τώρα, ούτε ο Λαός εψήφισεν την Κυβέρνησιν, ούτε ο Βασιλεύς την ώρισεν». Ήταν το τρίτο «ΟΧΙ» του Χρυσάνθου.

Αντικαταστάθηκε από τον Αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό, ο οποίος διεφύλαξε τα εθνικά συμφέροντα κατά την Κατοχή.

Ο Χρύσανθος εκοιμήθη στις 28.9.1949. Το 1991 τα οστά του μεταφέρθηκαν από το Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών, στη Μονή Παναγίας Σουμελά στο Βέρμιο.

Τα «ΟΧΙ» του εμψύχωσαν την αγωνιστικότητα των Ελλήνων.

*Κωνσταντίνος Χολέβας, Πολιτικός Επιστήμονας / Κιβωτός Δόμνας Βιζβίζη – Κομοτηνή